تبلیغات
خانه پاورپوینت
پایگاه قرانی جوان و ارامش - شادی در اسلام

 
حدیث روز
شادى، از مهم‏ترین احساس‌ها و نیازهای بشر به‌شمار می‏رود. هر ملتی با توجه به باورهایش، به گونه‏ای ابراز غم و شادى می‏كند. اسلام نه تنها این احساسات را سركوب نمی‏كند، بلكه بر اساس برخی آیه‏ها و روایت‏ها، آن را امری ضروری می‏داند و البته برای آنها حد و مرزی قائل شده است تا به‌صورت مثبت كنترل شوند. 

تعریف شادى

شادى در لغت، به معنای خوش‌حالى، سلامتی و فرح آمده است. 

در تعریف اصطلاحی شادى، شهید مطهری‌(ره) می‏فرماید:

سرور، حالت خوشی و لذت‏بخشی است كه از علم و اطلاع بر اینكه یكی از اهداف و آرزوها انجام یافته یا انجام خواهد یافت، به انسان دست می‏دهد و غم و اندوه، حالت ناگوار و دردناكی است كه از اطلاع بر انجام نشدن یكی از هدف‏ها و آرزوها به انسان دست می‏دهد. 

دكتر مایل آیزنگ، روان‏شناس شادى می‏گوید:

شادى، عبارت است از مجموع لذت‏های بدون درد. شادى، آرامش خاطر و رضایت باطن است. شادى، آن كیفیت زندگی است كه همه‌كس آرزوی یافتنش را دارد. شادى و خرسندی، از آرامش‌خاطر و رضایت باطن حكایت می‏كند. 
شادى آن شادى است كز جان رویدت 
تا درون از هر ملالی شویدت 
ور نه آن شادى كه از سیم و زر است 
آتشی دان كاخرش خاكستر است 
آداب و شرایط شادى 
گرچه شادى از نیازهای اولیه انسان است، هر شادمانی و نشاطی در اسلام پذیرفته نیست. بعضی گمان می‏كنند با ثروت‏اندوزی از راه حرام، استفاده از موسیقی‏های مبتذل، شركت در مجالس گناه و فساد و با تمسخر و غیبت می‏توانند خوشی و شادى واقعی و بی‏پایانی را برای خود فراهم كنند، در حالی كه هركدام از این موارد، موجب غم و اندوه درونی در دنیا و حسرت و پشیمانی در آخرت است. آنچه اسلام آن را شادى می‏نامد و ضروری می‏داند، شادمانی و نشاطی است كه با رعایت آداب و موازین اسلامی ‌و شرعی به دست آمده باشد. از جمله این آداب، می‌توان به این موارد اشاره كرد: 
1. گناه و معصیت نباشد 
2. همراه با اذیت و آزار نباشد 
3. نكوهش و تمسخر نباشد 
4. لهو نباشد 
5. میانه‏روی در غم و شادى رعایت شود 
هر كسی را از شادى‏ها و غم‏هایش می‏توان شناخت؛ یكی خوش‌حالی‏اش به عفو و گذشت است، دیگری به انتقام. یكی غصه می‏خورد كه چرا مردم خلاف می‏كنند، دیگری برای این غمگین است كه چرا او را از خلاف بازمی‌دارند. شادى وقتی مطلوب است كه در مسیر كمال و سعادت فرد باشد. 

شادى در دین

دین شادى‌های مادی را نفی نمی‌كند، ولی در سلسله مراتب شادى‌ها، اولویت را به لذت‌های مانا می‌دهد. لذت‌های شادى‌بخش جسمی‌كه در طول لذت‌های اصیل واقع شوند مدال لیاقت می‌گیرند و لذت‌های عرضی و معارض كه جاودانگی را از آدم می‌ربایند و او را به‌فنا می‌سپارند؛ غیرحقیقی و ممنوعند. 
آن یكی در كنج زندان، مست و شاد 
و آن یكی در باغ، ترش و بی‏مراد 
مولوى 
به‌همین‌دلیل، روآوردن به اموری مثل تفریح و گشت‌وگذار در طبیعت، شنیدن آواز خوش، مسافرت، مهمانی رفتن و مهمانی دادن، بزرگداشت برادران دینى، خوش‌خُلقی با خانواده، تهیه خانه وسیع، به كار بردن بوهای خوش، شانه كردن موها، نظافت بدن و صدها مورد دیگر كه در شادابى جسم مؤثرند، مقدمه پندپذیری و حكمت‌آموزى، تجربه‌اندوزى، زدودن كدورت‌ها و كینه‌ها، انبساط خاطر و كاستن اضطراب و تشویش درون می‌شوند كه در نهایت، یك شادى مانا و اصیل را می‌آفرینند. 

دیدگاه پیشوایان دینی درباره شادى و غم

عبدالله بن عباس می‌گفت: پس از رسول خدا(ص)، از هیچ كلامی‌به اندازه این سخن علی(ع) بهره نگرفتم كه فرمود: 
اما بعد؛ آدمی‌گاه برای دست یافتن به چیزی شاد می‌شود كه درهرحال به آن می‌رسد و برای نرسیدن به چیزی اندوهگین می‌شود كه هرگز به آن نمی‌رسد؛ پس شادمانی تو در جایی باشد كه به امری از امور آخرتت دست یابی و اندوهت آنجا باشد كه امری از امور آن را از دست بدهى.[1] 
از امام علی(ع) روایت كرده‌اند كه فرمود: «به ‌ندازه خیری كه پیش فرستاده‌اى، بر شادمانی خود بیفزا و به‌اندازه نیكویی‌هایی كه از دستت رفته غمگین باش».[2] 
همچنین فرمود: «شادمانی انسان با ایمان در فرمان‌برداری از پروردگارش، و غم و اندوه او نسبت به گناهانش است».[3] 
از امام رضا(ع) نیز نقل شده است كه فرمود: 
اوقات فراغت خود را به چهار بخش تقسیم كنید: بخشی را برای عبادت؛ بخشی را برای كار و فعالیت در راه تأمین زندگى؛ بخشی را برای هم‌نشینی با برادران مورد اعتماد و كسانی كه شما را به عیب‏هایتان آگاه سازند و بخشی را به تفریح‌ها و لذت‏های خود اختصاص دهید و از وقت‏هایی كه به تفریح و شادى می‏گذرانید، نیرو و توان برای انجام دادن دیگر وظایف خود را تأمین كنید. 

پی نوشت ها:

[1] . محمد محمدی ری شهرى؛ میزان الحكمه، ترجمه: شیخى، قم، دارالحدیث، ص 2449، ح 8453. 
[2] . همان، ح 8454. 
[3] . همان، ح 8455.

حامد براتى





طبقه بندی: معیار های زندگی،  دانستنیهایی برای جوانان،  الگوی جوان،  ارشاد جوانان، 
برچسب ها: شادی در اسلام، جوان و ارامش، شادی، شادی چیست،  
نوشته شده در تاریخ 1392/09/30 توسط رضا ک
تمامی حقوق مطالب برای پایگاه قرانی جوان و ارامش محفوظ می باشد